Hỏi đáp hình sự

Thưa luật sư bào chữa tại Hà Nội, tôi bị trộm vào nhà lấy cắp chiếc xe máy. Tôi đã đến công an khai báo sự việc. Sau đó vài ngày hắn đã dùng chính chiếc xe máy lấy được của tôi để đi cướp giật tài sản và bị công an bắt. Vậy chiếc xe máy của tôi có bị tịch thu làm vật chứng và bị nhà nước tịch thu luôn không. Mong luật sư bào chữa sớm phản hồi.

Xử lý vật chứng
Xử lý vật chứng

Luật sư tư vấn

Chào bạn, cám ơn bạn đã gửi câu hỏi của mình đến luật sư bào chữa tại Hà Nội. Qua nghiên cứu trường hợp của bạn, chúng tôi xin được tư vấn giúp bạn như sau:

Thứ nhất, việc xác định chiếc xe máy của bạn có phải là vật chứng của vụ án hình sự hay không?

Vật chứng được quy định tại Bộ luật tố tụng hình sự 2015 như sau:

“Điều 89. Vật chứng

Vật chứng là vật được dùng làm công cụ, phương tiện phạm tội, vật mang dấu vết tội phạm, vật là đối tượng của tội phạm, tiền hoặc vật khác có giá trị chứng minh tội phạm và người phạm tội hoặc có ý nghĩa trong việc giải quyết vụ án”.

Trong trường hợp của bạn, kẻ gian đã sử dụng, điều khiển chiếc xe để đi cướp giật. Nói cách khác, chiếc xe máy của bạn chính là phương tiện để thực hiện tội phạm. Theo quy định của pháp luật, chiếc xe máy của bạn được coi là vật chứng.

Thứ hai, về vấn đề xử lý vật chứng: Vật chứng được xử lý theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự như sau:

“Điều 106. Xử lý vật chứng

       1. Việc xử lý vật chứng do Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra quyết định nếu vụ án được đình chỉ ở giai đoạn điều tra; do Viện kiểm sát quyết định nếu vụ án được đình chỉ ở giai đoạn truy tố; do Chánh án Tòa án quyết định nếu vụ án được đình chỉ ở giai đoạn chuẩn bị xét xử; do Hội đồng xét xử quyết định nếu vụ án đã đưa ra xét xử. Việc thi hành quyết định về xử lý vật chứng phải được ghi vào biên bản.

      2. Vật chứng được xử lý như sau:

a) Vật chứng là công cụ, phương tiện phạm tội, vật cấm tàng trữ, lưu hành thì bị tịch thu, nộp ngân sách nhà nước hoặc tiêu hủy;

b) Vật chứng là tiền bạc hoặc tài sản do phạm tội mà cóthì bị tịch thu, nộp ngân sách nhà nước;

c) Vật chứng không có giá trị hoặc không sử dụng được thì bị tịch thu và tiêu hủy.

     3.Trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử, cơ quan, người có thẩm quyền quy định tại khoản 1 Điều này có quyền:

a) Trả lại ngay tài sản đã thu giữ, tạm giữ nhưng không phải là vật chứng cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp tài sản đó;

b) Trả lại ngay vật chứng cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp nếu xét thấy không ảnh hưởng đến việc xử lý vụ án và thi hành án;

c) Vật chứng thuộc loại mau hỏng hoặc khó bảo quản thì có thể được bán theo quy định của pháp luật; trường hợp không bán được thì tiêu hủy;

d) Vật chứng là động vật hoang dã và thực vật ngoại lai thì ngay sau khi có kết luận giám định phải giao cho cơ quan quản lý chuyên ngành có thẩm quyền xử lý theo quy định của pháp luật.

    4.Trường hợp có tranh chấp về quyền sở hữu đối với vật chứng thì giải quyết theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự”.

Theo quy định tại Điều 106, vật chứng có thể bị xử lý theo các cách như: bị tịch thu; nộp ngân sách nhà nước; bị tiêu hủy; trả lại cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp; bán.  Trường hợp của bạn là kẻ gian đột nhập vào nhà và lấy đi chiếc xe, sau đó dùng chính chiếc xe đó để thực hiện tội phạm cướp giật. Vì vậy, cơ quan có thẩm quyền sẽ trả lại ngay vật chứng cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp nếu xét thấy không ảnh hưởng đến việc xử lý vụ án và thi hành án.